Cwmnïau cyfryngau cymdeithasol “yn cael rhwydd hynt” gan God Ymarfer dewisol San Steffan

21900295953_5887be5e3b_z.jpg

Mae cwmnïau cyfryngau cymdeithasol yn “cael rhwydd hynt” ac yn cael “osgoi eu cyfrifoldeb” o ran ymdrin â’r cynnydd mewn troseddau casineb a difenwi ar-lein, yn ôl Plaid Cymru.

Dewisol fydd cod ymarfer a gyflwynir gan Lywodraeth San Steffan i gwmnïau cyfryngau cymdeithasol, ond dywed Plaid Cymru, yr arweiniodd eu gwelliannau yn Nhŷ’r Arglwyddi i’r Llywodraeth ildio a chytuno i gyflwyno cod, y dylai fod yn orfodol.

Cytunodd Llywodraeth San Steffan i gyflwyno cod ymarfer ar gyfer llwyfannau cyfryngau cymdeithasol ym mis Ebrill 2017 yn dilyn gwelliannau Plaid Cymru i’r Mesur Economïau Digidol. Mae Papur Gwyrdd y Llywodraeth, fodd bynnag, yn awgrymu mai dewisol fydd cytuno i’r cod ymarfer.

Mae cyflwyniad gan Blaid Cymru i ymgynghoriad Llywodraeth San Steffan yn dadlau na fydd gwneud y cod ymarfer yn ddewisol yn cael fawr ddim effaith o ran trin difenwi neu sicrhau bod y rhai euog yn cael eu herlyn. Dywed Plaid Cymru fod yn rhaid i’r cod ymarfer fod yn orfodol os yw i gael unrhyw effaith, a rhaid gosod dyletswydd ar gwmnïau cyfryngau cymdeithasol i ddileu sylwadau ffiaidd neu hiliol a chyflwyno hyfforddiant ar isafswm safonau i staff.

Mae Papur Gwyrdd y Llywodraeth hefyd yn creu ‘Hwb Troseddau casineb Arlein’, gyda’r nod o wella ymateb yr heddlu i droseddau casineb ar-lein a chefnogaeth i ddioddefwyr. Ar goll ar dudalen 38 y Papur Gwyrdd mae swm yr arian a neilltuwyd i’r Hwb - dim ond £200,000 o’r arian sydd ar gael ar hyn o bryd i’r heddlu.

Yn 2015/16 cofnodwyd 62,518 o droseddau gan yr heddlu lle dywedwyd bod un neu ddwy o haenau o drosedd casineb yn ffactor symbylu - cynnydd o 19% ers y flwyddyn flaenorol.

Mae trosedd casineb ar-lein ar gynnydd: 

  • Dywed Amnest Rhyngwladol fod 25,000 o negeseuon difenwol wedi eu hanfon at ASau benyw ar twitter mewn chwe mis eleni, gyda dwy ran o dair ohonynt yn golygu brawychu neu fygwth trais.
  • Dywed mudiad gwrth-wahaniaethu pel-droed Kick It Out, fod 134,400 o negeseuon difenwol wedi eu postio ar gyfryngau cymdeithasol i beldroedwyr neu eu clybiau yn 2015.
  • Yn ôl Cymorth i Fenywod, dywed traean o fenywod eu bod wedi dioddef aflonyddu arlein gan gymar presennol neu cyn-gymar.
  • Dengys ffigyrau’r Swyddfa Ystadegau Genedlaethol fod 1.3 miliwn o fenywod wedi dioddef cam-drin yn y cartref yn 2015/16. Disgwylir y bydd tua 400,000 o fenywod yn dioddef yn yr un modd eleni.

Dengys ymchwil o Brifysgol Swydd Bedford fod traean o ddioddefwyr stelcian yn dioddef difenwi ar-lein. Mae’r rhai sydd yn gwneud hyn yn aml yn targedu llawer o ddioddefwyr ac y mae gan lawer nifer o gyfrifon. Byddai ymchwiliad trylwyr gan heddlu arbenigol yn cymryd amser a byddai felly angen cryn dipyn o adnoddau. Byddai £200,000 wedi neilltuo £3.33 i bob digwyddiad y rhoddwyd adroddiad amdanynt yn 2015/16 ac os bydd strategaeth y Llywodraeth yn llwyddiannus a bod cynnydd mewn adrodd am gasineb neu ddifenwi ar-lein, mae’r cyllid yn debyg o gael ei ymestyn ymhellach fyth.

Yn ei sylw, meddai llefarydd Plaid Cymru ar Faterion Cartref, Liz Saville Roberts AS:

“Mae’r rhan fwyaf o droseddau a gofnodir yn awr yn cael ei gyflawni ar-lein ac y mae troseddau casineb ar-lein yn cynyddu’n enbyd. Mae dioddefwyr yn byw mewn ofn o’u cam-drin, nid yn unig ar y stryd neu yn eu cartrefi, ond ar-lein hefyd.

“Mae angend al llwyfannau cyfryngau cymdeithasol i gyfrif. Ni ddylai cymryd cyfrifoldeb a chadw at gyfres o reoliadau fod yn ddewisol – dylai fod yn orfodol. Gwaetha’r modd, ni fydd cod ymarfer llugoer, gwirfoddol Llywodraeth San Steffan yn rhoi i ddioddefwyr y warchodaeth maent eu hangen. Rhaid i’r cod hwn rwymo.

“Mae creu’r hwb trosedd casineb ar-lein yn gam ymlaen, ond mae’r cyllid mor annigonol fel y bydd yn siŵr o fethu. Rhaid cael adolygiad annibynnol ar frys o’r adnoddau y mae ar yr heddlu eu hangen i fynd i’r afael â’r broblem hon sydd ar gynnydd."

Mae hyn yn dechrau gyda chi

Ganddyn nhw mae'r arian, ond gennym ni mae'r bobl. Os yw pawb sy'n ymweld â'r wefan hon yn ymuno â'n symudiad yna does dim na allwn ei gyflawni.