Plaid Cymru yn mynnu cyfran £1.7 biliwn o gytundeb DUP

LSR_conf_1.jpg

Mae Plaid Cymru wedi mynnu fod Cymru yn cael ei "chyfran deg" o'r arian sydd wedi ei ddefnyddio i "lwgrwobrwyo" gogledd Iwerddon.

Mae cytundeb rhwng y Blaid Geidwadol a'r DUP yn cynnwys ymrwymiad i fuddsoddi £1 biliwn ychwanegol yng ngogledd Iwerddon dros y ddwy flynedd nesaf.

Fel rheol, mae cyllid ar gyfer y cenhedloedd a'r rhanbarthau datganoledig, yn cynnwys gogledd Iwerddon, yn cael ei rannu yn ol Fformiwla Barnett Llywodraeth y DG ar sawl poblogaeth. Dan y Fformiwla Barnett, mae gwariant mewn un genedl yn golygu cynnydd mewn cyllid ar gyfer cenhedloedd eraill, ar sail poblogaeth gymharol. Byddai buddsoddiad o £1 biliwn yng ngogledd Iwerddon yn gyfystyr a chynnydd o £1.7 biliwn yng nghyllid Llywodraeth Cymru.

Mae arweinydd Plaid Cymru yn San Steffan, Liz Saville Roberts, wedi cyhuddo San Steffan o esgeuluso pobl Cymru a'i trin fel "dinasyddion trydydd-dosbarth."

Wrth siarad ar ol datganiad Llywodraeth DG yn siambr y Ty Cyffredin, dywedodd Liz Saville Roberts AS:

"Mae'r Ceidwadwyr a'r DUP yn ymfalchio mewn bod yn bencampwyr yr Undeb hon ond mae'r cytundeb hwn yn gwneud testun sbort o'r honiad fod yr Undeb yn deulu o genhedloedd cydradd.

"Tra bod y Prif Weinidog yn brysur yn llwgrwobrwyo'r DUP i geisio cadw ein gweinyddiaeth simsan mewn un darn, mae hi'n parhau i esgeuluso pobl Cymru a'n trin fel dinasyddion trydydd dosbarth.

"Mae Plaid Cymru wastad wedi ymdrechu i brofi fod y fformiwla a ddefnyddir i bennu lefelau cyllidol ar gyfer cenhedloedd y DG yn wallus ac mae'r modd y mae Llywodraeth y DG wedi diystyru'r fformiwla cyllido heddiw yn awgrymu eu bod nawr yn cytuno hefo ni.

"Mae'r cytundeb hefyd yn dangos yn glir na fydd y buddsoddiad ychwanegol yng ngogledd Iwerddon yn gymwys i wynebu'r profion sydd fel arfer ynghlwm a'r Undeb. Yn hytrach, bydd yn fuddsoddiad drwy'r drws cefn i osgoi gorfod ymrwymo i wledydd eraill y DG.

"Mae'r ffaith fod y Toriaid yn ceisio cyfiawnhau eu cytundeb drwy gyfeirio at fuddsoddiad mewn Bargeinion Dinesig - sy'n cael eu cyllido ar y cyd hefo Llywodraeth Cymru - yn gwbl sarhaus.

"Byddai cyfran deg Cymru o'r buddsoddiad hwn yn tua £1.7 biliwn. Byddai hwb o'r fath i bwrs Llywodraeth Cymru yn medru bod yn drawsnewidiol o'r Gwasanaeth Iechyd, i gyflogau ac i safonau byw ein pobl.

"Mae'r cytundeb hwn rhwng y Toriaid a'r DUP nid yn unig yn osgoi'r profion arferol sydd yn eu lle i sicrhau fod Cymru'n derbyn cyfran deg o fuddsoddiad, ond mae hefyd yn esgeuluso'r ffaith fod ar Gymru angen y buddsoddiad hwn yn fwy nag unman.

"Ni bleidleisiodd Cymru dros y llywodraeth hon. Unwaith eto rydym yn cael ein rheoli gan bleidiau a wrthodwyd yn glir gan ein dinasyddion. Bydd ASau Plaid Cymru yn gwrthwynebu'r llywodraeth hon yn chwyrn gan fynnu fod ein llais yn cael ei glywed a lles ein cenedl yn cael ei warchod."

Mae hyn yn dechrau gyda chi

Ganddyn nhw mae'r arian, ond gennym ni mae'r bobl. Os yw pawb sy'n ymweld â'r wefan hon yn ymuno â'n symudiad yna does dim na allwn ei gyflawni.