Gallai blerwch Llywodraeth Cymru daflu’r fasnachfraint oddi ar y rheiliau

00_Dai_Lloyd_AC.jpg

Llafur ddiog ynghyd â Thoriaid di-feind yn costio miliynau o bunnoedd i drethdalwyr Cymru yn llanast proses gaffael y fasnachfraint reilffyrdd

Ar y diwrnod yr aeth ail ddyddiad y terfyn amser heibio pryd y dylai Llywodraeth Cymru fod wedi cynhyrchu’r tendr ar gyfer Masnachfraint nesaf Rheilffyrdd Cymru a’r Gororau, mae Plaid Cymru wedi datgelu sut y mae Llafur yng Nghaerdydd a’r Torïaid yn San Steffan eisoes wedi costio miliynau i drethdalwyr Cymru ac y gallai hyn oll adael teithwyr ar reilffyrdd Cymru mewn twll.

Collwyd y terfyn amser gwreiddiol o 18 Awst ar gyfer tendr masnachfraint y rheilffyrdd oherwydd methiant Llywodraeth Cymru i gael y pwerau angenrheidiol gan San Steffan. Cyfaddefodd yr Ysgrifennydd Cabinet dros Seilwaith ym mis Gorffennaf y byddai’r oedi yn costio £3.5miliwn i drethdalwyr Cymru. Gyda’r ail derfyn amser yn awr ar fin ei golli, gallai’r gost i drethdalwyr Cymru saethu i’r entrychion.

Treuliodd Plaid Cymru y flwyddyn ddiwethaf yn amlygu pryderon yn San Steffan a Bae Caerdydd ynghylch y trychineb oedd ar y gorwel. Yr oedd hyn yn cynnwys Cwestiwn Brys yn y Cynulliad, pan atebodd Ysgrifennydd y Cabinet fod popeth ‘ar y llwybr iawn’.

Mae Ysgrifennydd Trafnidiaeth San Steffan, Chris Grayling, wedi dadlau ynghylch nifer o faterion cyn i’r pwerau caffael gael eu trosglwyddo. Mae hyn yn cynnwys y £1biliwn o ‘ad-daliad Network Rail’ y rhagdybiodd Llywodraeth Cymru y buasai ganddynt reolaeth drosto.

Meddai’r Ysgrifennydd Seilwaith cysgodol, Dai Lloyd AC:

“Dyw’r tendr swyddogol ddim hyd yn oed wedi ei gyhoeddi, ac y mae Llywodraeth Cymru bron wedi taflu Masnachfraint nesaf Cymru a’r Gororau oddi ar y cledrau.

“Mae rhagrith glasurol Llafur yn golygu, ar waethaf addewidion lu, y bydd rheilffyrdd Cymru yn aros mewn dwylo preifat. Dyw crochlefain ‘fe fuasem yn gwneud pe gallem’ yn ddim ond dagrau ffug. Pleidleisiodd Llafur Cymru dros Ddeddf Cymru, a hwythau’n gwybod o’r gorau y byddai yn benodol yn eu hatal rhag creu gweithredwr rheilffyrdd gwirioneddol wladoledig i Gymru.

“Mae’r llanast a wnaethant o gaffael y fasnachfraint nesaf yn dangos dyfnder eu blerwch a’u hanfedrusrwydd. Ar waethaf rhybuddion Plaid Cymru, methodd Llywodraeth Lafur Cymru â chael y pwerau roedd arnynt eu hangen i gaffael y fasnachfraint. Mae hyn eisoes wedi costio £3.5miliwn i drethdalwyr Cymru, a chydag oedi pellach, gallai’r ffigwr hwn gynyddu.

“Yr mae’r twll du o £1biliwn yng nghytundeb y fasnachfraint a ddatgelwyd wedi i Ysgrifennydd Trafnidiaeth San Steffan gadarnhau ‘ad-daliad Network Rail’ fod teithwyr yn cael eu gadael heb wasanaethau.

“Yn y bôn, mae’r cawlach yma yn crynhoi’r broblem sy’n wynebu Cymru – llywodraeth Lafur ddiog a llywodraeth San Steffan ddi-hid sydd yn gwneud tro gwael â’n heconomi, ein pobl a’n cenedl.”

Mae hyn yn dechrau gyda chi

Ganddyn nhw mae'r arian, ond gennym ni mae'r bobl. Os yw pawb sy'n ymweld â'r wefan hon yn ymuno â'n symudiad yna does dim na allwn ei gyflawni.