Angen cofrestr o droseddwyr trais domestig ar frys

LSR_conf_1.jpg

Mae Plaid Cymru wedi galw am gyflwyno cofrestr o droseddwyr trais domestig fel mater o frys yn dilyn cael Marvyn Iheanacho yn euog o lofruddio mab pum mlwydd oed ei gariad.

Carcharwyd Marvyn Iheanacho, 39, am oes yr wythnos hon ar ôl iddo guro Alex Malcolm, mab pum mlwydd oed ei gariad, i farwolaeth mewn parc yn Llundain am golli esgid.

Yn ystod y treial, daeth i’r amlwg ei fod wedi ei gael yn euog o droseddau trais domestig yn erbyn pum cymar blaenorol. Nid oedd mam ei ddioddefwr yn ymwybodol o’i euogfarnau blaenorol.

Mae arbenigwyr ar drais domestig wedi dweud wrth Blaid Cymru fod gan gannoedd os nad miloedd o ddynion ddioddefwyr trais domestig lluosog.

Mae 1.4 miliwn o fenywod bob blwyddyn yn dioddef rhyw fath o gamdriniaeth ddomestig, yn ôl y Swyddfa Ystadegau Genedlaethol (SYG), ac yn ôl yr elusen camdriniaeth ddomestig, SafeLives, mae saith o fenywod y mis yn cael eu lladd gan gymar presennol neu gyn-gymar yng Nghymru a Lloegr. Erys adrodd ac euogfarnau am droseddau rhywiol a thrais domestig yn isel - dim ond saith y cant o droseddwyr yr adroddwyd eu bod wedi treisio a gafwyd yn euog, a dim ond deg o droseddau rhywiol, yn ôl y Weinyddiaeth Cyfiawnder, y Swyddfa Gartref a’r SYG.

Dywed llefarydd Plaid Cymru ar Gyfiawnder a Materion Cartref, Liz Saville Roberts AS nad yw’r gyfraith fel y mae yn addas at y diben, ac y bwriada gyflwyno gwelliannau i Fesur Llysoedd Llywodraeth Prydain yn yr hydref er mwyn cyflwyno cofrestr troseddwyr trais domestig.

Mae wedi cyflwyno nifer o gwestiynau ysgrifenedig i Lywodraeth Prydain gan gynnwys un i’r Swyddfa Gartref yn holi a roddwyd unrhyw ystyriaeth i fynnu bod Comisiynwyr Heddlu a Throsedd yn cyhoeddi cynllun blynyddol am drais a chamdriniaeth ddomestig ; ac a oes unrhyw gynlluniau i adolygu’r cosbau am dorri gorchymyn atal lle rhoddwyd un yn dilyn trais domestig profedig. Ni dderbyniwyd atebion hyd yma.

Mewn sylw, dywedodd llefarydd Plaid Cymru ar Gyfiawnder a Materion Cartref, Liz Saville Roberts AS:

“Roedd llofruddiaeth giaidd y bachgen pump oed Alex Malcolm yn erchyll, a does dim posib dychmygu’r boen mae ei fam, cariad llofrudd ei mab, yn ddioddef yn awr.

“Mae’r ffaith fod y drosedd hon wedi’i chyflawni gan rywun oedd â phum euogfarn flaenorol am gam-drin domestig yn dangos nad yw’r system gyfiawnder yn gwneud tegwch â dioddefwyr.

“Mae ymgyrchwyr ac elusennau yn dweud wrthym fod cannoedd, os nad miloedd o ddynion wedi cyflawni troseddau trais domestig yn erbyn nifer o ddioddefwyr ond ar hyn o bryd, y dioddefwr ei hun sy’n gorfod gofyn i’r heddlu am fanylion darpar-bartneriaid, a dyw hi ddim yn syndod mai yn anaml mae hyn yn digwydd.

“Byddaf yn cyflwyno gwelliannau i Fesur y Llysoedd pan ddaw i’r Senedd yn yr hydref i gyflwyno cofrestr troseddwyr trais domestig. Dylai troseddwyr gael eu gosod ar y gofrestr am oes, ac os oes gan droseddwr wedi troseddu yn erbyn dwy neu fwy o ddwy o ddioddefwyr, dylid gosod cyfyngiadau pellach, megis rheidrwydd i adrodd wrth yr heddlu ar adegau penodol, neu ymweliadau dirybudd gan yr heddlu â chartref y troseddwr.”

Meddai’r ymgyrchydd dros hawliau dioddefwyr, Harry Fletcher:

“Yn amlach na heb, mae’r llysoedd yn gweld bod yr un troseddwr wedi cyflawni troseddau domestig yn erbyn nifer o ddioddefwyr. Mae angen gweithredu ar frys. Mae angen dybryd am gofrestr troseddwyr trais domestig a rhaid gosod y troseddwyr ar y gofrestr am oes.”

Mae hyn yn dechrau gyda chi

Ganddyn nhw mae'r arian, ond gennym ni mae'r bobl. Os yw pawb sy'n ymweld â'r wefan hon yn ymuno â'n symudiad yna does dim na allwn ei gyflawni.