Allforwyr arfau Prydeinig am osgoi cyfyngiadau trwy is-gwmnïau

conference.jpg

Mae llefarydd Plaid Cymru ar faterion tramor, Jonathan Edwards, wedi beirniadu allforwyr arfau Prydeinig am osgoi cyfyngiadau’r DG trwy sefydlu is-gwmnïau.

Mae AS Dwyrain Caerfyrddin a Dinefwr wedi galw ar Lywodraeth y DG i adolygu deddfwriaeth a gweithdrefnau goruchwylio sydd yn llywodraethu allforio arfau a thechnoleg diogelwch.

Daw’r alwad yn dilyn dyfarniad yr Uchel Lys fod gwerthiannau arfau gan Lywodraeth y DG i Saudi Arabia yn gyfreithlon.

Mae Jonathan Edwards wedi cyflwyno Cynnig Cynnar y Dydd (EDM) yn beirniadu’r ffaith fod BAE Systems wedi gwerthu technoleg gwyliadwriaeth a meddalwedd dadgryptio i nifer o wladwriaethau’r Culfor a Gogledd Affrica ac yn mynegi pryder ynghylch gwneuthurwyr arfau sydd yn osgoi cyfyngiadau’r DG ar allforio arfau trwy is-gwmnïau.

Dywed Mr Edwards y gellir dadlau fod y ffaith fod BAE Systems wedi gwerthu technolegau dadgryptio yn torri cyfyngiadau allforio arfau Categori 5 y DG, sydd yn fygythiad uniongyrchol i ddiogelwch cenedlaethol y DG a’i chynghreiriaid.

Mynegodd Jonathan Edwards ei bryder yn ystod Datganiad Brys yn Nhŷ’r Cyffredin ar ddyfarniad yr Uchel Lys ar werthiannau arfau ar ddydd Llun 10 Mehefin.

Yn ei sylwadau, dywedodd llefarydd Plaid Cymru ar Faterion Tramor, Jonathan Edwards:

“Mae cwmnïau Prydeinig yn llithro trwy gyfyngiadau’r DG ar werthu arfau a thechnolegau gwyliadwriaeth a dadgryptio i Saudi Arabia trwy sefydlu is-gwmniau dramor.

“Mae’r dechnoleg hon a grëir ym Mhrydain yn cael ei defnyddio gan wladwriaethau’r Culfor a Gogledd Affrica i fygu gwrthwynebiadau mewnol ac fe all fynd yn groes i gyfyngiadau’r DG ar arfau oherwydd yr effaith a all gael ar ddiogelwch cenedlaethol yng ngwledydd y DG a’n cynghreiriaid.

“Mae gwerthu technoleg gwyliadwriaeth i lywodraethau gyda record simsan iawn ar hawliau dynol yn difrodi statws y DG yn y byd, ac ni ddylai Llywodraeth Prydain fod yn troi llygad ddall i’r modd y mae cwmnïau Prydeinig yn manteisio ar dyllau dianc.

“Ar gyfartaledd, mae 100 o sifiliaid diniwed yn cael eu lladd yn Yemen bob mis o ganlyniad i weithredoedd y gynghrair dan arweiniad Saudi Arabia, gyda chefnogaeth Llywodraeth Prydain.

“Rhaid i Lywodraeth Prydain adolygu fel mater o frys yr holl ddeddfwriaeth bresennol a’r gweithdrefnau goruchwylio sydd yn llywodraethu allforio arfau a thechnoleg gwyliadwriaeth a rhoi terfyn ar gwmnïau Prydeinig yn plygu’r rheolau ac yn ymelwa ar werthu arfau a thechnoleg i regimes ffiaidd megis rhai Saudi Arabia.”

Mae hyn yn dechrau gyda chi

Ganddyn nhw mae'r arian, ond gennym ni mae'r bobl. Os yw pawb sy'n ymweld â'r wefan hon yn ymuno â'n symudiad yna does dim na allwn ei gyflawni.